هفته آینده در روز 25 عقرب، جرگه عنعنوی با هدف بررسی روابط راهبردی کابل- واشنگتن و نیز چگونگی ادامه روند صلح، با حضور 2030 تن از منتخبین دولت برگزار می شود.
مطلبی که در این رابطه وجود دارد این است که برگزاری این نشست بصورت یک جانبه از طرف دولت بوده و به اجماع ملی نرسیده است یا اگر بهتر بگوییم رئیس جمهور کرزی مانند گذشته به خواست نمایندگان مردم ارزشی قائل نبوده، چرا که 180 نماینده از 249 نماینده پارلمان به برگزاری همایش بزرگان رای مخالف و منفی دادند و این یعنی اینکه از نظر مردمی مشروعیت چنین نشستی زیر سوال است.
از طرف دیگر ماده صد و دهم و یازدهم قانون اساسی افغانستان تصریح کرده که لویه جرگه ای رسميت و مشروعيت قانونی دارد كه در آن اعضای شوراي ملي، رئيسان شوراي ملي، فرماندهان، رئيس و اعضاي دادگاه عالي حضور داشته باشند ، در حالیکه اخبار رسیده حاکی از آن می باشدکه مدعوین این جرگه مدتها بیش از سوی والیان و سفیران گلچین شده و هر آن کسی را که احساس مخالفت با طرحهای آمریکا در رابطه با او وجود داشته، از لیست حذف کرده اند.

از سویی با گذشت دو سال هنوز کابینه دولت ناقص است، شورای ولسوالی هم مشخص نگردیده و چندین مورد ضروری دیگر که ضرورت برگزاری جرگه عنعنوی را که بر خلاف نص صریح قانون اساسی است، زیر سوال می برود. زمانیکه رئیس جمهور کرزی تلاش دارد جرگه عنعنوی را بر اصول قانون اساسی ارجحیت دهد، پس نباید انتظار داشته باشیم که قانون در کشور اجرایی شود و نظام سیاسی افغانستان دارای ثبات باشد.
همانطور که قبلا نیز اشاره شده بود، محتوای چنین جرگه هایی از دیر باز، پایان دادن به اختلافات محلی و ملی بوده است آن هم زمانی که نظامی دموکراتیک در کشور حاکم نبوده و با یک رفراندوم و یا همه پرسی در اینگونه نشستها، برای مسائل اجتماعی یا سیاسی چاره جویی می شده است.
اما اکنون که دموکراسی در کشور مستقر است و نمایندگان پارلمان به عنوان وکیلان مردم در شورای ملی حضور دارند، برگزاری چنین جرگه هایی نه تنها برای کشور سود و منفعتی در بر نخواهد داشت، بلکه کشور را با نابه سامانی مواجه می کند و جز ضرر چیزی برای کشور به ارمغان نخواهد آورد. چنانکه در لویه جرگه اضطراری و جرگه مشورتی صلح شاهد بودیم جزء رسمیت بخشیدن به مخالفان و امتیاز دهی به پاکستان حاصلی نصیب کشور ما نشد.
متأسفانه تجربه ثابت نموده است که برخي از بحران هاي كشور در طول تاريخ بر مي گردد به همين لويه جرگه هاي عنعنوي كه در آن تصميمات خود سرانه و مغاير با مصالح ملي و مطابق با خواست گردانندگان آن بوده، چرا که آخر آن از ابتدا مشخص است و تمام این تلاشها برای ايجاد پايگاههاي دائمي و حضور نيروهاي نظامي غرب در افغانستان پايه ريزي گردیده است.

اگر سوال شود که اگر اینگونه است چرا برخی چهره های مردمی و حتی نمایندگان ارگانهای مدنی که مخالف حضور آمریکا در افغانستان هستند، خود به این جرگه دعوت شده و هم اکنون عازم کابل هستند؟ باید در جوابشان بگوییم در جرگه عنعنوی صدای هیچ کسی به کسی نمی رسد و گرداندگان اصلی آن هر تصمیم که بخواهند، اجرایی می سازند. اما این فرصتی برای گفتگوی بیشتر بین مدعوین.
مسلم است که مقامات بلند پایه دولتی و مسئولین ولایتها در این نشست سیاسی حضور دارند، پس بهترین فرصت است که بتوان برخی زد و بندهای سیاسی را که در غیر این زمان ممکن نبود، تشکیل داد. به زبان ساده اگر کسی زحمت این سفر را بر خود هموار می کند، نه برای منافع ملی افغانستان است بلکه می رود تا شاید از این آب گل آلود چندماهی هم نصیب او شود و او هم بتواند به برخی خواسته های مشروع و قانونی! خود برسد.
این هم نوعی از فواید جرگه های عنعنوی است.

افغان پیپر
19 عقرب 1390